Sektör · Otel ve konaklama
Otel personel takip programı: sezon ekibi, bölünmüş vardiya ve gece resepsiyonu
Otelde kadro sezonla büyür ve küçülür; kat hizmetleri sabah, restoran öğle ve akşam, resepsiyon gece de çalışır. Turizm, çalışma süresi mevzuatında kendi istisnaları olan bir sektördür: dört aylık denkleştirme, 7,5 saati aşan gece çalışması, iki postalı düzen. Bu sayfa bu istisnaların neyi değiştirdiğini ve sistemin nerede yardım ettiğini anlatır.
Otelde personel takibini zorlaştıran ne?
Otelde takibi zorlaştıran üç şey vardır: sezon, bölünmüş mesai ve gece. Nisan’da otuz kişiyle açılan bir tesis temmuzda yüz kişiye çıkar; sezon başında gelen personelin vardiyası, departmanı ve sözleşmeli saati birkaç gün içinde sisteme girilmek zorundadır. Kasımda kadro yeniden daralır.
Restoran ve bar ekibi öğle ve akşam servisi arasında çıkar, akşam geri döner. Tek giriş-tek çıkış varsayan bir yöntem ya aradaki boşluğu çalışma sayar ya da ikinci servisi hiç görmez. Kat hizmetlerinde ise oda sayısı doluluğa göre değişir; aynı gün iki kat görevlisinin vardiyası değiştirilir ve bu değişiklik çoğu zaman mesaj grubunda kalır.
Gece resepsiyonu ve gece güvenliği, kanunun 7,5 saatlik gece sınırının istisna tanıdığı işlerdendir. İstisna kendiliğinden işlemez: çalışanın yazılı onayı gerekir ve istisnanın kapsamı belgeli turizm tesisleriyle sınırlıdır.
Turizmde çalışma süresi kuralları neyi farklı yapar?
Turizm sektörü için mevzuat dört noktada genel kuraldan ayrılır: denkleştirme süresi, gece çalışmasının 7,5 saati aşabilmesi, 24 saatte iki posta ve konaklama tesisinde hafta tatilinin ertelenebilmesi.
| Konu | Genel kural | Turizmde | Dayanak |
|---|---|---|---|
| Denkleştirme süresi | 2 ay (toplu sözleşmeyle 4 aya kadar) | 4 ay (toplu sözleşmeyle 6 aya kadar) | 4857 m.63 · Çalışma Süreleri Yön. m.5 |
| Gece çalışması | En çok 7,5 saat | Çalışanın yazılı onayıyla 7,5 saati aşabilir | 4857 m.69 · Postalar Yön. m.7 |
| Posta sayısı (sürekli işlerde) | 24 saatte en az üç posta | 24 saatte iki posta olabilir | Postalar Yön. m.4/a |
| Hafta tatili | 7 günlük dilim içinde kesintisiz 24 saat | Turizm işletmesi belgeli konaklama tesisinde, çalışanın yazılı talebi ya da onayıyla hak kazandığı günü izleyen 4 gün içinde kullandırılabilir | 4857 m.46 |
| Günlük üst sınır | 11 saat | Değişmez: her ne şekilde olursa olsun 11 saat | Çalışma Süreleri Yön. m.4 |
Postalar Yönetmeliği m.7’ye göre turizm istisnası, Kültür ve Turizm Bakanlığınca turizm işletmesi ya da turizm yatırımı belgesi verilmiş veya belediyece turizm işletmesi olarak işletme belgesi verilmiş tesislerde uygulanır. Hafta tatili ertelemesinde çalışan verdiği onayı 30 gün önceden yazılı bildirimle geri alabilir (4857 m.46).
Otelde sistem nasıl kurulur?
Departman ağacı
Ön büro, kat hizmetleri, mutfak, restoran-bar, teknik servis ayrı departmanlardır; her departman sorumlusu yalnız kendi ekibini görür ve onaylar.
Sezon başında toplu yükleme
Personel listesi panelden CSV ile toplu yüklenir; vardiya tipleri ve dönüşüm düzeni kurulumda birlikte tanımlanır.
Bölünmüş vardiya
Şirket ayarı açıkken personel öğle servisinden sonra çıkış yapar, akşam yeniden girer; puantajda iki kaydın net süresi toplanır.
Personel girişinde QR ya da tablet
Personel girişine konuma bağlı QR kod asılır ya da ortak tablet konur; telefonunu dolapta bırakan personel PIN’iyle girer.
Denkleştirme bir şirket ayarı
Dönem 2 ya da 4 ay seçilir ve dayanağı yazılmadan açılmaz. Fazla mesai haftalık hesaplanır ve denkleştirme açıkken tutar “üst sınır” olarak etiketlenir; dönem sonu mahsuplaşması müşavire bırakılır.
Vardiya değişimi ve boş vardiya
Kat görevlisi vardiyasını bir arkadaşıyla değiştirmek ister; arkadaşı ve sorumlusu onaylar. Doldurulamayan vardiya ilan edilir, isteyen başvurur.
Gece resepsiyonu
Gece çalışması 7,5 saati aşan vardiya tanımında sistem uyarır ama engellemez; turizmde yazılı onayla istisna olduğu için karar yöneticidedir.
Genel tatil çalışması
Bayramda çalışan personel puantajda ayrı kalem olarak çıkar; genel tatil çalışma raporu PDF, CSV ya da Excel alınır.
Bölünmüş vardiyada bir garsonun günü
Örnek: öğle servisi 11:00–15:00, akşam servisi 18:30–23:30. İki kayıt ayrı tutulur, aradaki 3,5 saat çalışma sayılmaz.
| Kayıt | Saat | Süre | Puantajda |
|---|---|---|---|
| Öğle servisi | 11:00–15:00 | 4 saat | Birinci giriş-çıkış kaydı |
| Servisler arası boşluk | 15:00–18:30 | 3 saat 30 dakika | Çıkış ile yeniden giriş arasında; çalışma sayılmaz |
| Akşam servisi | 18:30–23:30 | 5 saat | İkinci giriş-çıkış kaydı |
| Gün toplamı | — | 9 saat | Tanımlı mola varsa net süreden düşülür |
4857 m.68’e göre ara dinlenme günlük çalışma süresine göre belirlenir: 7,5 saati aşan çalışmada en az 1 saattir. Servisler arasındaki boşluğun ara dinlenme yerine geçip geçmeyeceği iş sözleşmenizin ve işyeri düzeninizin konusudur; sistem yalnız boşluğu çalışmadan saymaz. Akşam servisinin 20:00 sonrası kısmı gece dönemine düşer.
Sistemin otelde YAPMADIĞI şeyler
Turizm kurallarının bir kısmını sistem bilmez; o kısımlar yönetici kararı ve müşavir hesabı olarak kalır.
- Toplu sözleşmeyle 6 aylık denkleştirme yok. Denkleştirme ayarında dönem 2 ya da 4 ay seçilir. Toplu sözleşmeyle 6 aya uzatılmış denkleştirme bugün bu ayarın seçeneği değildir.
- Ertelenen hafta tatilini bilmez. Konaklama tesisinde hafta tatilinin 4 gün içinde kullandırılması çalışanın yazılı talebine ya da onayına bağlıdır ve fazla çalışma hesabını etkiler (m.46). Sistem bu onayı tutmaz; hafta tatilinde çalışma puantajda ayrı kalem olarak görünür, hesabı müşaviriniz yapar.
- Otel yönetim sistemine bağlı değildir. Doluluk oranına göre kat görevlisi sayısını hesaplayan bir bağlantı yoktur; kadro planı departman ekranında elle tutulur.
- Bahşiş ve servis ücreti dağıtmaz. Ücretin hiçbir kalemi sistemde hesaplanmaz; resmî bordro müşavirinizin programındadır.
- İşe alım süreci yoktur. Sezon öncesi ilan, başvuru ve görüşme bu sayfada anlattığımız modüllerin kapsamı dışındadır.
Sezon açılmadan önce kararlaştırılacaklar
- Denkleştirme uygulanacak mı? Uygulanacaksa dönemi (2 ya da 4 ay) ve dayanağı (yazılı anlaşma ya da toplu sözleşme) baştan yazın; ayar dayanaksız açılmaz.
- Gece postasında kim 7,5 saati aşacak? Gece resepsiyonu ve gece güvenliği için yazılı onayları sezon başında toplayın; onay vermeyen çalışanın gece postası 7,5 saatle sınırlı kalır.
- Bölünmüş vardiya hangi departmanlarda? Gün içinde birden fazla giriş şirket ayarıdır; restoran-bar için açıp ön büro için kapalı tutmak isteyebilirsiniz — kurulumda birlikte bakarız.
- Fotoğraf istensin mi? Girişte fotoğraf isteğe bağlıdır; yüz tanıma yapılmaz. KVKK’nın 2026/921 sayılı ilke kararı mesai takibinde biyometrik veri işlenmesini açık rıza olsa dahi hukuka aykırı saydı.
Sezon kapanışında ne kontrol edilir?
Sezon kapanışında en çok kontrol edilen şey, ayrılan personelin son ayının eksiksiz kapanmasıdır. Unutulan çıkışlar ve kapanmamış vardiyalar ay sonundan önce listelenir; yönetici gerçek saati girer ve personel bilgilendirilir. Son ayın puantajı onaylanıp kilitlendikten sonra mali müşavirinize bordro girdi paketi olarak gider; veri yeniden girilmez.
İkinci kontrol izindir. Kullanılmamış yıllık izin bakiyesi personel bazında görünür; izin hakkının nasıl kullandırılacağı ya da ücretinin nasıl ödeneceği hukuki ve bordro konusudur, ama bakiyenin kendisi tartışmalı olmaz. Ayrılan personelin sağlık raporu gibi belgeleri şifreli kalır ve konum ile fotoğraf kayıtları şirketin belirlediği saklama süresi dolunca imha edilir.
Üçüncü kontrol bir sonraki sezondur. Vardiya tipleri, departman ağacı ve çalışma alanları sezon kapanınca silinmez; ertesi yıl personel listesini yeniden yükleyip vardiyaları atadığınızda tesis aynı düzenle açılır. Kadro planı ise açık ve fazla kadroyu departman ekranında gösterir; sezon öncesi işe alım ihtiyacını bu ekrandan okursunuz.
Kaynaklar
- 4857 sayılı İş Kanunu
- İş Kanununa İlişkin Çalışma Süreleri Yönetmeliği
- Postalar Hâlinde İşçi Çalıştırılarak Yürütülen İşlerde Çalışmalara İlişkin Özel Usul ve Esaslar Hakkında Yönetmelik
- Kişisel Verileri Koruma Kurulu, 29.04.2026 tarihli ve 2026/921 sayılı ilke kararı (kamuoyu duyurusu)
Rehberdeki madde atıfları bu resmî metinlere dayanır. Mevzuat değişebilir; işlem yapmadan önce güncel metni kontrol edin.
Oteller sorduğunda
Gece resepsiyonistimiz 23:00–08:00 çalışabilir mi?
1 saat ara dinlenmeyle net çalışma 8 saattir ve büyük kısmı gece dönemine düşer; gece çalışması 7,5 saati aştığı için genel kurala göre izin verilmez. Turizm işletmesi belgeli tesislerde çalışanın yazılı onayıyla 7,5 saati aşan gece çalışması yapılabilir (4857 m.69). Sistem tanımda uyarır, kaydeder; onayı özlük dosyasında saklarsınız.
Yazın haftada 50 saat, kışın 40 saat çalışılırsa fazla mesai doğar mı?
Denkleştirme uygulanıyorsa, turizmde 4 aylık dönemde haftalık ortalama 45 saati aşmayan çalışma fazla çalışma sayılmaz (4857 m.41 ve m.63). Ancak günlük 11 saat sınırı her durumda geçerlidir. Sistemde denkleştirme 2 ya da 4 aylık dönemle açılır; fazla mesai tutarı haftalık hesaplanıp “üst sınır” olarak etiketlenir, dönem sonu mahsuplaşmasını müşaviriniz yapar.
Sezon sonunda ayrılan personelin izin hakkı ne olur?
Yıllık izin hakkı 4857 m.53’e göre işyerindeki hizmet süresine bağlıdır ve sistem hakedişi kıdeme göre hesaplar. Sezonluk sözleşmelerde hizmet süresinin nasıl birleştirileceği sözleşmenin türüne bağlı hukuki bir sorudur; sistem, girilen işe giriş tarihlerine göre hesap yapar. Bu tarihleri danışmanınızla birlikte belirleyin.
Restoran ekibinin hafta tatilini yoğun haftada erteleyebilir miyiz?
Turizm işletmesi belgesi verilen konaklama tesislerinde, çalışanın yazılı talebi ya da onayıyla hafta tatili hak kazanılan günü izleyen 4 gün içinde kullandırılabilir (4857 m.46). Çalışan onayını 30 gün önceden yazılı bildirimle geri alabilir. Sistem bu onayı tutmaz; ertelenen günü vardiya planına siz işlersiniz.
Mutfak ekibimiz kahvaltı için 05:30’da başlıyor; bu gece çalışması sayılır mı?
Gece dönemi 4857 m.69’a göre en geç 20:00’de başlar, en erken 06:00’da biter ve en fazla 11 saat sürer. 05:30–14:00 vardiyasında yalnız ilk 30 dakika gece dönemine düşer; çalışmanın yarısından çoğu gündüz olduğu için posta gece postası sayılmaz. Bu ayrımı sistem net çalışma süresine göre yapar.
Kat görevlileri aynı gün içinde bloklar arasında yer değiştiriyor; sorun olur mu?
Olmaz. Otel tek bir çalışma alanı olarak tanımlanabilir ve yarıçapı bütün blokları kapsayacak biçimde ayarlanır. Bloklar uzaksa her blok ayrı çalışma alanı olabilir; personel blok değiştirdiğinde yeniden giriş yapması gerekmez, giriş ve çıkış konumu kaydedilir.
Devamı
Bununla birlikte bakılan sayfalar
Denkleştirme nedir
Denkleştirme nedir: m.63’e göre haftalık 45 saatin farklı dağıtılması, 2 ay ve toplu sözleşmeyle 4 ay, turizmde 4 ve 6 ay, günlük 11 saat sınırı ve örnek hesap.
İnceleRestoran ve kafe için
Restoran personel takip programı: kısmi süreli personelin sözleşmeli saati, öğle ve akşam servisi arasında bölünmüş mesai, kasa arkasında tablet, vardiya değişimi.
İnceleGece çalışması kuralları
Gece çalışması kuralları İş Kanunu m.69’a göre: 20:00–06:00 gece dönemi, 7,5 saat sınırı ve istisnaları, gece postası ölçütü, fazla mesai yasağı ve nöbetleşme.
İnceleSezon kadronuzu birlikte kuralım
Kaç departmanınız ve sezon zirvesinde kaç personeliniz var? Departman ağacını, vardiyaları ve denkleştirme ayarını kurulumda birlikte, ücretsiz tanımlayalım.

